colpilatie1
gen 8.2 gen 8.3b gen 8.3c

bou
man
1

bou
man 2
haf
kens 1
haf
kens 2
haf
kens 3

Toelichting bij foto's boven:
(van links naar rechts)
het Looveer over de Rijn, begin 20ste eeuw;
kinderen Putman in 1941 (generatie 9),
Putmannen van generatie 8 en 9 voor de waterval in Sonsbeek,
Hendrika Alexandrina uit generatie 7,
Bertus Putman en Rika Hafkenscheid, mijn ouders, 50 jaar getrouwd op 28-01-1980.
Hiernaast: Cornelis Putman en Johanna Bouman, mijn grootouders, rond 1920.

 

Het wezenskenmerk van het verleden is het voorbije. Het is stof en spinrag, het zijn krassen en butsen, het zijn lege plekken waar afwezigheid woont. En als je het oppoetst, kun je het in een vitrine leggen, maar je zult het nooit meer wakker kussen.

(P.F. Thomése, september 2011 in NRC.)

Stamboomonderzoek

In onze familie was een aantal jaren geleden al een en ander over de familiegeschiedenis onderzocht. Ik wist dat er ergens een boekwerkje rondzwierf met de stamboom van de Putmannen, maar pas een paar jaar nadat ik zelf de eerste stappen in het onderzoek had gezet, kreeg ik het werk van Rein Putman uit Houten onder ogen. Het is een uitvoerige genealogie in de klassieke, wetenschappelijke vorm: alle bekende voorvaderen en andere familieleden zijn in genummerde volgorde van generatie op generatie opgesomd.
Vroeger waren de stamboomonderzoekers voor het bijhouden van al hun gegevens aangewezen op kaartenbakken. Al die kaartjes werden volgens een vast systeem geordend - een ontzaglijk werk: wie is de zoon van wie, hoeveel kinderen had hij, met wie zijn die kinderen weer getrouwd en waar, enz. Bovendien was het een immens werk om daarvan een schema te maken dat dan de stamboom was.
Tegenwoordig kun je dat allemaal met de computer, die al je gegevens keurig ordent. Toch krijg je ook dan geen erg leesbaar boek. Je moet het gebruiken om er iets in op te zoeken, maar de opgevoerde familieleden blijven kleurloos en vaag; enige herkenning is amper mogelijk.


Putmanverhaal

Daarom heb ik voor een andere vorm gekozen. Het rapport dat uit de computer kwam heb ik gebruikt voor een verhaal dat probeert de Putmannen van vroeger een beetje leven in te blazen en ze te laten optreden als mensen van vlees en bloed. Dat heeft overigens zijn beperkingen. Het aantal optredende mensen kan niet zo groot zijn als in een gewone stamboom. In de stamboom staan op dit moment 469 personen en dat aantal groeit. Het is natuurlijk niet mogelijk om die in het volgende verhaal allemaal een plaatsje te geven. Bovendien zijn er (mij) van onze familie niet al te veel documenten bekend die een blik werpen op hun dagelijkse leven. Voor een groot deel moeten we dat aflezen aan de tijd waarin ze leefden.


Sporen en documenten

Toch zitten we niet helemaal zonder belangrijke sporen. Zo zijn er tamelijk veel beschrijvingen van de bezittingen van de familie in het kadaster te vinden. Door de voortvarende medewerking van mijn neef Joop Nijenhuis kan ik daar in de beschrijving gebruik van maken. Door hem beschik ik nu ook over foto's en bidprentjes, sommige meer dan 100 jaar oud, die dit verhaal mooi kunnen illustreren.
Mijn nichtje Thea Heister heeft me blij gemaakt met een aantal interessante gegevens over de generatie van haar moeder en (dus) van mijn vader. En dan zijn er natuurlijk nog de fotoalbums van mijn zus Diny, waar ik heel wat van heb gekopieerd.

De andere gegevens heb ik gevonden op de internetsite Genlias, in het Provinciaal Archief te Arnhem, het Streekarchief in Doetinchem, het Archief in Tilburg, het Genealogisch Instituut in Den Haag en niet te vergeten in een archief in Kleef, waar de oudste voorvaderen vermeld staan. Hier en daar in Westervoort, Loo en Ulft ben ik nog eens gaan kijken naar 'historische' plaatsen en documenten. In Loo kreeg ik voor het eerst het boekje van Rein Putman in handen (bij de onlangs overleden Bart Putman, de oude schoenmaker), in Ulft liet mijn oude klasgenoot Gerard Overbeek mij snuffelen in het doopboek van de parochie Petrus & Paulus.

Ik hoopte erop dat er na de publicatie lezers zouden zin die met aanvullende en corrigerende opmerkingen zouden komen. En inderdaad, van verschillende kanten is er gereageerd. In het bijzonder wil ik hier mijn naamgenoot Albert Putman uit Loo, de zoon van de schoenmaker en ver familielid, en Cees Claessen, een fervente genealoog en oud-buurman, noemen. Hun opmerkingen heb ik dankbaar verwerkt.

De naam Putman

Als je je zolang met je familie bezighoudt, wil je wel eens weten wat die naam betekent. Lange tijd was ik de mening toegedaan dat het zoiets moest zijn als: de man die bij de put woont. Maar dat kon nog van alles zijn. Was het de plaats waar het hele dorp zijn water moest betrekken en die iedereen dus wist te vinden? Wie daar dichtbij woonde was natuurlijk bevoorrecht en bekend bij het hele dorp. Het zo mooi zijn als het dat was. Het boek 'Familiennamen'' van Duden suggereert bij de naam Püttmann die betekenis.
Of ging het om een gewone poel, met joost mag weten wat voor rommel? Een beetje minder vleiend dus.
In de roman 'Knielen op een bed violen' van Jan Siebelink las ik iets heel anders. De naam zou iets te maken hebben met het werk rond een steenfabriek. Ook dat valt niet uit te sluiten, temeer omdat er ook in de buurt van Kleve, niet al te ver van de Rijn, zeker wel steenfabrieken gestaan zullen hebben.

Overzicht

Om het de lezer gemakkelijker te maken om de volgorde van generaties voor ogen te houden, heb ik in het stuurbalkje onder de kop en aan het eind van elke bladzijde een verbinding gemaakt met een vereenvoudigde stamboom; door in de keuzebalk 'overz' aan te klikken, kom je op dat overzicht, waarin de negen geslachten onder elkaar staan.

 

 

 

opa_oma

verloving

albert_1941